Defensie bedondert de zaak

Het HCSS waarschuwt in een recente studie "No Fuel, No Fight" dat in het geval van een groot militair conflict Nederland en de EU te maken krijgen met aanzienlijke brandstoftekorten. Met name in Nederland zou tot 35% van de vliegtuigbrandstof en tot 13% wegtransportbrandstof onvervuld kunnen blijven. Terecht constateert het HCSS dat dat de inzetbaarheid van de krijgsmacht bedreigt.

Op papier onderkent Defensie die kwetsbaarheid want het heeft de doelstelling om in 2030 voor de operationele eenheden 30% minder afhankelijk te zijn van fossiele brandstoffen. Maar in de praktijk zal van die doelstelling niets terecht komen en om dat te verdoezelen, aarzelt Defensie niet om de politiek te bedonderen.

Er zijn, zolang defensie geen kernenergie gebruikt, twee manieren om minder afhankelijk te worden van fossiele brandstoffen, namelijk minder gebruiken of alternatieve brandstoffen gebruiken.

Are you from planet Zog?

Als je minder wil gebruiken, moet je tenminste weten hoeveel je gebruikt en waar het aan opgaat. De Tweede Kamer heeft daarom in 2018 Defensie opgedragen jaarlijks het brandstofgebruik te rapporteren. Dat heeft het ook een paar jaar gedaan, maar is daar zonder verdere uitleg weer mee opgehouden. Als daar met een beroep op de Wet open overheid om wordt gevraagd, is het antwoord dat Defensie het niet weet en het ook niet gaat uitzoeken, was getekend dhr.  R. Brekelmans.

Wat? Een van de grootste gebruikers van fossiele brandstoffen in Nederland en veruit de grootste bij de Rijksoverheid weet niet hoeveel brandstof het gebruikt? Een organisatie die van oudsher gewend is elke bruine boon en scheet te tellen: dat gelooft toch geen mens. Are you from planet Zog?

Jaarverslag 2025

In het Jaarverslag 2025 ontbreekt opnieuw een overzicht van de gebruikte operationele brandstof. Er is wel een overzicht van de hoeveelheid bijgemengde alternatieven, maar bij kerosine en scheepsdiesel blijven die ver achter bij de norm van 30% in 2030. Bij kerosine wordt dat door experts zelfs als onhaalbaar ingeschat.

Net zo erg als het niet halen van de eigen doelstelling, is dat het maar de halve waarheid is. Het gaat namelijk alleen om de bijmengpercentages van door Defensie zelf geleverde brandstof. Dat terwijl Defensie waarschijnlijk evenzoveel brandstof betrekt van andere NATO-eenheden of commercieel bunkert, brandstof die niet is bijgemengd. In werkelijkheid zijn de percentages dus maar +/- de helft van wat hier wordt gerapporteerd.   

Het kabinet Jetten staat voor een opgave

Het kabinet Jetten zal ongetwijfeld hard werken aan een nieuwe defensienota, nodig om op een verantwoorde manier te investeren in meer gevechtskracht, in nieuwe wapensystemen die wel tot veertig jaar operationeel blijven. Als je je kaarten blijft inzetten op grootverbruikers zoals we dat nu doen, spannen we het paard achter de wagen: no fuel, no fight.

Zeker zo belangrijk is dat Defensie ophoudt de zaak te bedonderen als het gaat om de inspanningen om minder afhankelijk te worden van fossiele brandstoffen.